Κάθε κανάλι και δημοσκόπηση, κάθε δημοσκόπηση και χειραγώγηση

 

Για τις δημοσκοπήσεις ισχύει απόλυτα το “πέστε μου τι απαντήσεις θέλετε για να θέσω κατόπιν τα ερωτήματα”. Ο ρόλος τους στη χειραγώγηση μιας ήδη, μέσω άλλων πολύπλοκων μηχανισμών, κατασκευασμένης κοινής γνώμης, έχει καταδειχθεί τόσο θεωρητικά όσο και πρακτικά στην πολιτική σκηνή. Ενόψει των εκλογών οι εταιρείες δημοσκοπήσεων έπιασαν πάλι στασίδι στο σαλόνι των κεντρικών τηλεοπτικών ειδήσεων. Οι μεγάλοι τηλεοπτικοί σταθμοί αναγγέλλουν τις δημοσκοπικές συνεργασίες τους υποσχόμενοι πως θα προσφέρουν μια “έρευνα κοινής γνώμης” κάθε μήνα. Τουτέστιν έξι ιδιωτικά κανάλια με διαπλεκόμενες πολυποίκιλες σχέσεις με το πολιτικό σύστημα συν η κρατική τηλεόραση της ΕΡΤ. 

Στο χορό της χειραγώγησης με αυξημένες απαιτήσεις να αποκτήσουν πρωταγωνιστικό ρόλο, θα μπουν οι έρευνες ιδρυμάτων, μεγάλων ειδησεογραφικών ιστοσελίδων και φυσικά του παραδοσιακού έντυπου Τύπου. Γίνεται κατανοητό πως κυριολεκτικά η κοινωνία θα βομβαρδιστεί με διαφόρων τύπων εκτιμήσεις, “αλήθειες”, σενάρια και λύσεις σε προεπιλεγμένα προβλήματα.

Ως προεκλογικές ντουντούκες οι έρευνες αυτές θα εκπληρώσουν το στόχο τους, να κατασκευάσουν φούσκες μιας άλλης, εικονικής πραγματικότητας φούσκες που θα μετουσιωθούν σε προκατασκευασμένα φόρουμ πολιτικής αντιπαράθεσης. Εκεί πέρα από την πραγματικότητα που βιώνεται καθημερινότητα από τους πολλούς, καλούνται να λάβουν θέση και να δράσουν πολιτικά κόμματα, πολιτικοί σχηματισμοί, φορείς και η ίδια η κοινωνία. 

Οι δημοσκοπήσεις ποτέ δεν λειτουργούν αυτόνομα στη χειραγώγηση του κοινωνικού συνόλου. Έχουν ρόλο συμπληρωματικά με τα ΜΜΕ που αναλαμβάνουν να στήσουν και να διαδώσουν το κεντρικό αφήγημα, το οποίο δόθηκε με εκ των προτέρων παραγγελία.

Με βάση την παραγγελία του συγκεκριμένου συμπεράσματος ή κατεύθυνσης, διατυπώνονται τα ερωτήματα, εξειδικεύονται οι ερωτήσεις, φτιάχνεται το “δείγμα” ερωτηθέντων. Τα στοιχεία που υποθετικά ελέγχουν οι μηχανισμοί εποπτείας για την τήρηση δεοντολογίας, αφορούν αποκλειστικά στατιστικά στοιχεία. Κι αυτά ωστόσο καταπατούνται ασύστολα, όπως δείχνει η πρόσφατη εμπειρία. 

Στο Μητρώο δημοσκοπήσεων του Εθνικού Συμβουλίου Ραδιοτηλεόρασης υπάρχουν αυτή τη στιγμή συνολικά 70 εταιρείες που διενεργούν έρευνες κοινής γνώμης. Πολλές από αυτές είναι διασυνδεμένες με ορατές ή αόρατες σχέσεις με συγκεκριμένα επιχειρηματικά συμφέροντα ή και με πολιτικά πρόσωπα. 

Ματίνα Παπαχριστούδη 

Δημοσιευμένο στο ΠΡΙΝ του Σαββατοκύριακου τον Οκτώβριο του 2022

Post a Comment

Νεότερη Παλαιότερη

ΑΙΧΜΗΡΑ MEDIA

ΑΙΧΜΗΡΑ MEDIA
Επαφές με δημοσιογράφους για την ενίσχυση του σταθμού Το τυπικό- δηλαδή οι υπογραφές- απομένει για την επισημοποίηση μεταβίβασης του Action 24 από τον Διονύση Παναγιωτάκη στους εφοπλιστές Δημήτρη Μπάκο και Γιάννη Καϋμενάκη. Το ιδιοκτησιακό καθεστώς μπορεί να άλλαξε στον σταθμό όμως το μάνατζμεντ θα παραμείνει για τουλάχιστον ένα έτος στον Διονύση Παναγιωτάκη. Οι τελικές επαφές, κατά επιχειρηματικές πηγές, ολοκληρώθηκαν χθες (18/7), ενώ στα τέλη της περασμένης εβδομάδας είχε ενημερωθεί το ανθρώπινο δυναμικό του καναλιού.